Terapia ręki

Na czym polega terapia ręki?

Terapia ręki ukierunkowana jest na przygotowanie ręki do optymalnego pełnienia swych funkcji, które zależne są od wieku i poziomu rozwojowego dziecka. W przedszkolu zwieńczeniem działań terapeutycznych jest poprawa w zakresie um. grafomotorycznych (czego wyrazem jest rozwój rysunku) i umiejętności samoobsługowych, w szkole efektywne pisanie. Istotne w terapii ręki jest holistyczne i kompleksowe podejście do trudności dziecka. Na sukces pracuje się nie tylko poprzez działania ukierunkowane na małą motorykę, ale też motorykę dużą (odpowiednia stabilizacja tułowia, barków, zakres ruchu w stawach, koordynacja), funkcjonowanie zmysłów (niwelowanie nadwrażliwości, podwrażliwości zmysłów) oraz motorykę oczu. Odpowiednie działania sprawiają, że ręce stają się bardziej sprawne i gotowe do podjęcia wyzwań jakie stawia przed nimi codzienne funkcjonowanie.

Dla kogo jest przeznaczona?

Zajęcia przeznaczone są dla dzieci, które mają obniżoną sprawność ręki w zakresie różnorodnych umiejętności.

Objawami nieprawidłowej pracy ręki i zaburzonych umiejętności manualnych mogą być:

  • niechęć do pisania, rysowania, manipulowania przedmiotami,
  • niska sprawność w zakresie umiejętności samoobsługowych (posługiwanie sztućcami, zakładanie butów, zapinanie guzików, wiązanie sznurowadeł, etc.),
  • problemy z manipulacją (np. cięcie, rysowanie, zapinanie),
  • niechęć do działań plastycznych, technicznych, konstrukcyjnych (układanie puzzli, klocków),
  • jakość prac plastycznych nieadekwatna do włożonego w działanie wysiłku,
  • rysunki wyglądające jak dzieła dziecka młodszego, ubogie,
  • kopiowanie rysunków/wzorów w sposób niedokładny, niekształtny, stosowanie niewłaściwych proporcji,
  • nieprawidłowe rozmieszczenie elementów rysunków/pisma na kartce (np. nadmierne przesunięcie do lewej/prawej krawędzi kartki)
  • niechęć do dotykania nowych faktur, zabawek, przedmiotów,
  • unikanie aktywności związanych z brudzeniem się (np. lepienie plasteliną, malowanie farbą palcami),
  • trudność w łapaniu, rzucaniu piłką,
  • trudność w wyklaskiwaniu wystukiwaniu rytmu rękami, palcami,
  • zbyt silny lub zbyt słaby nacisk kredki podczas rysowania/pisania (bardzo mocna lub ledwo widoczna kreska),
  • zapominanie o przytrzymaniu kartki drugą ręką podczas rysowania/pisania,
  • podpieranie głowy, nieprawidłowa postawa podczas pisania/rysowania,
  • niewykształcona preferencja ręki (pow. 4 r. ż),
  • nieprawidłowy chwyt kredki/długopisu,
  • osłabiona precyzja rąk,
  • rysowanie szlaczków w odwrotnym kierunku (od prawej do lewej), pismo lustrzane,
  • tzw. „brzydkie pismo”: wykraczanie poza liniaturę, niekształtne, nieproporcjonalne litery, niepoprawne łączenie liter, obniżona czytelność pisma, estetyka prowadzenia zeszytu,
  • zbyt wolne tempo pisania,
  • dysgrafia,
  • opóźniony rozwój mowy,
  • wtórne zaburzenia zachowania wynikające z przeżywanej przez dziecko frustracji z powodu braku sukcesu w czynnościach manualnych.

Jakich efektów można się spodziewać?

Terapia ręki nastawiona jest na stopniowe usprawnianie funkcji ręki. W zależności od zgłaszanych trudności sukces może dotyczyć:

  • sprawności samoobsługowych („czyste jedzenie”, samodzielne ubieranie się, sprawne korzystanie z toalety, przygotowywanie posiłków, szycie, etc.),
  • sprawności społecznych (dostosowana siła chwytu podczas witania się, korzystanie z komunikatorów wymagających pracy rąk, skoordynowana gestykulacja, w przyszłości sprawne wykorzystanie rąk podczas pracy),
  • sprawności zabawowych (rysowanie, układanie puzzli, budowanie konstrukcji, zabawy manipulacyjne),
  • sprawności szkolnych (poprawa w zakresie jakości pisma, tempa pisania, wzrost estetyki prac plastycznych, technicznych, rysunków figur geometrycznych, efektywne posługiwanie się narzędziami szkolnymi: długopis, linijka, cyrkiel, etc.).

Efekty zależne są od rodzaju trudności dziecka i ogólnego poziomu jego funkcjonowania.

Jakie są podstawy teoretyczne metody?

Terapia ręki jest działaniem kompleksowym, które opiera się na łączeniu technik wykorzystywanych w metodach neurorozwojowych i pedagogicznych. Wśród nich można wymienić:

  • Integrację Sensoryczną,
  • Integrację Odruchów Pierwotnych,
  • Metodę Dobrego Startu M. Bogdanowicz,
  • Kinezjologię Edukacyjną,
  • Kinesiology Taping,
  • NDT Bobath
  • PNF

Prowadzenie terapii wymaga podejścia holistycznego, stąd też wykorzystywana jest wiedza z zakresu medycyny, fizjoterapii, ortoptyki, pedagogiki i psychologii.

W naszym Centrum terapią ręki zajmują się:

Ewelina Jakubas
Ewelina Jakubas
Anna Maksim
Anna Maksim